Categories
Open & free

I10n in Debian

Vertalingen zijn altijd lastig en een officieel vertaalbureau kan kostbaar zijn en ze moeten ook de materie begrijpen, want anders kreeg je situaties zoals bij StarTrek Voyager waarbij men een klaarkamer heeft. Deze klaarkamer is eigenlijk de briefingskamer cq vergaderkamer. Dit is ook een reden om buitenlandse series steed vaker zonder ondertiteling te kijken voor mij.

Deze problemen heeft Microsoft ook met vertalingen van oa Windows en Office waarbij meer dan eens een internationale crisis is ontstaan. Zeker als je je betalende klanten voor bloeddorstige wildemannen uitmaak en het je zuiderburen zijn zoals Microsoft de Mexicaanse bevolking beschreef halverwege de jaren negentig.

Gelukkig zal dit een stuk minder snel bij vrije software plaats vinden aangezien bijna alle vertalingen door mensen worden gedaan waarbij het de moedertaal is. En er ook steeds vaker een stuk trots bij komt kijken zoals bij de Fransen die hun taal koesteren ipv de Nederlanders die alles adopteren wat maar lekker klinkt in het lokale dialect. Toch blijken ook Nederlanders hun taal te koesteren, want bij veel vertalingen van vrije software zitten ze bij de top 10 van meest complete vertalingen en ook bij het Debian project.

Het overzicht laat zien in hoeveel talen het package systeem kan communiceren met de gebruiker. En hoewel dit onbelangrijk lijkt is communiceren in je eigen taal voor veel gebruikers van belang. Zeker bij de oudere en de jonge generatie welke een andere taal nog niet of niet goed genoeg beheersen. Het toont ook zeer zeker hoe internationaal vrije software wordt gedragen en gebruikt, want toch een positief teken is in deze kapitalistische wereld waar steeds meer dingen om geld draait.

By Hans Spaans

Unix & security consultant with a passion for Linux, Solaris, PostgreSQL, Perl and network services, but also a strong believer in open and free source, standards and content.

3 replies on “I10n in Debian”

Misschien ligt het aan mij, maar ik krijg toch sterk de indruk dat een behoorlijk percentage van de vertalingen door Vlamingen gemaakt wordt. De tekst leest niet altijd zo als ik die als Nederlander zou verwachten.

Een ander probleem is dat tekst in sjablonen (templates) van bijvoorbeeld forumsoftware niet altijd goed te vertalen is. “U heeft twee nieuwe berichts” zag ik laatst ergens. Dat CMS laat dan alleen toe dat je “message” kunt vertalen, maar de meervouds-s is hardcoded in de uitvoerroutine.

Maar “bloeddorstige wildemannen”? Hoe kwam Microsoft daarbij?

Het verschilt van project tot project met de verhouding Vlamingen en Nederlanders, maar veel vertalingen lezen ook niet altijd lekker dat klopt. Je geeft zelf al een redelijk goed voorbeeld waar mogelijk een code wijziging voor nodig is, maar het gebeurt ook dat woorden te worden vertaalt op basis van betekenis. Bekende voorbeelden hiervan zijn bookmarks versus bladwijzers of CPU versus centrale processor eenheid. Het open van een bug kan een optie zijn aangezien steeds meer webapps gevoelig blijken te zijn voor HTTP-headers welke de taalvoorkeur beschrijven.

En van Microsoft dat was een vertaalbureau wat een gedeelte van Office 95 had vertaalt voor Mexico, maar niet had gekeken naar de context en de oude bewoners, de indianen, van die regio had omschreven als oa wildemannen. Er zal geen opzet in het spel zijn geweest, maar het toont aan hoe gevoelig taal is met emotie en geschiedenis.

Oh ja, dat kijken naar HTTP headers is ook zoiets. Zie bijvoorbeeld gplv3.fsf.org waar de hele site in het Engels is (natuurlijk) behalve de menuopties en dergelijke. Daar toont een behulpzaam Plone Nederlandse tekstjes, omdat ik nl-nl in mijn HTTP headers meestuur. Maar uit kunnen zetten ho maar.

Comments are closed.